تجهیزات دندانپزشکی

وارنیش دندان چیست؟ + بررسی مزایا و معایب وارنیش فلوراید دندان کودکان و بزرگسالان

کوتاهی در رعایت بهداشت دهان و دندان می‌تواند به پوسیدگی و سوراخ شدن دندان‌ها بینجامد و به نوبه خود به مشکلات دندانی شدیدتر و دردناک‌تری دامن بزند. فلورایدتراپی یکی از بهترین روش‌ها برای پیشگیری از بروز مشکلات دهان و دندان و کمک به رشد، تقویت و احیای مینای دندان‌ها است. فلورایدتراپی موضعی که توسط دندانپزشک انجام می‌شود (PATF)، یکی از درمان‌های متداول دندانپزشکی و اقدام پیشگیرانه مهمی برای بیمارانی است که مستعد پوسیدگی دندان هستند. راهنماهای شاهد محور بر انجام فلورایدتراپی موضعی برای بیمارانی که در معرض خطر متوسط تا بالای پوسیدگی دندان‌ها قرار دارند، تأکید می‌کنند. استفاده از ژل یا فوم در تری‌ها یا قالب‌های مخصوص و دو بار شستشو با فلوراید تکنیک‌های متداول فلورایدتراپی موضعی به شمار می‌آید. وارنیش فلوراید روش دیگری است که طی سال‌های گذشته به محبوبیت بالایی دست یافته است. شواهد نشان داده است که وارنیش دندان‌ها روش موثری برای کاهش خطر پوسیدگی دندان‌ها در افراد مستعد است. در ادامه بیشتر با وارنیش دندان و مزایا و معایب وارنیش فلوراید آشنا خواهید شد.


فهرست مطالب


وارمیش چیست؟

وارنیش مایع شفاف، سخت و محافظی است که عمدتا در پرداخت چوب به کار برده می‌شود. وارنیش‌ترکیبی است از روغن خشک شونده، رزین و تینر یا حلال که غالبا براق بوده و گونه مات یا نیمه براق آن نیز وجود دارد. در واقع وارنیش انواع و اقسام گوناگونی دارد که ممکن است هنگام انتخاب و خرید آن دچار سردرگمی شوید.

انواع وارنیش:

هنگام انتخاب وارنیش باید اطلاعات کافی در رابطه با ترکیب، ویژگی‌ها و نکات ایمنی کاربرد آن و همینطور فنون رنگ‌آمیزی مطابق با دستورالعمل کارخانه سازنده آن داشته باشیم.

در فروشگاه‌های امروزی انواع مختلف وارنیش موجود بوده که رایج‌ترین آن‌ها شامل موارد زیر است:

  • وارنیش آلکید
  • وارنیش نیترو
  • وارنیش بیتومینوس
  • وارنیش روغنی
  • وارنیش پلی اورتان
  • وارنیش اکریلیک
  • وارنیش اپوکسی

وارنیش دندان چیست؟

وارنیش فلوراید پوشش محافظی است که روی دندان زده می‌شود تا از پوسیدگی‌های جدید پیشگیری کند و از گسترش پوسیدگی‌های ایجاد شده جلوگیری کند. وارنیش فلوراید روشی ایمن است که به بهترین وجه از دندان‌ها محافظت می‌کند و بالاترین غلظت ممکن و ایمن فلوراید را به دست می‌دهد. وارنیش فلوراید ماده‌ای چسبنده است که به راحتی به دندان می‌چسبد و با سخت‌تر کردن لایه بیرونی دندان یعنی مینااز دندان در برابر پوسیدگیمحافظت می‌کند. وارنیش فلوراید حساسیت دندان را نیز کاهش می‌دهد. پس از آن که وارنیش فلوراید روی دندان‌ها زده شد، بیمار پوشش را هنگام کشیدن زبان روی سطح دندان حس می‌کند.

فلوئور عنصری طبیعی است که به منظور تقویت دندان‌ها و پیشگیری از پوسیدگی دندان‌ها به صورت فلوراید معمولاً به اکثر خمیردندان‌ها، دهانشویه‌ها و آب شرب افزوده می‌شود. فلوراید به ایجاد شدن و تقویت مینای سالم دندان‌ها کمک می‌کند و با عفونت‌های باکتری مضر برای دندان‌ها و لثه‌ها مقابله می‌کند. (پانسمان موقت دندان)

وارنیش دندان
عکس فلوراید دندان

در فلورایدتراپی از فلوراید غلیظ‌تر و موثرتری، البته در مقدار ایمن برای محافظت از دن دان‌ها در برابر پوسیدگی استفاده می‌شود. دندانپزشکان برای فلورایدتراپی از دو نوع فلوراید ـ فسفات فلوراید اسیدی و سدیم فلوراید خنثی ـ استفاده می‌کنند. سدیم فلوراید خنثی اصولاً برای بیماران دچار خشکی دهان به کار برده می‌شود. فلورایدتراپی را می‌توان به روش‌های مختلفی مانند وار نیش، فوم، ژل و .. انجام داد تا از داشتن دندان‌هایی سفیدتر و لبخندی سالم‌تر لذت برد.

مطالب برگزیده و جذاب
سندبلاست دندانپزشکی چیست؟ + معرفی انواع سند بلاست دندانپزشکی و کاربردهای آن

وارنیش فلوراید:

درمان وارنیش‌دندان‌ها با زدودن رطوبت اضافی از دهان بیمار شروع می‌شود، خشک کردن دهان با استفاده از پنبه، سواب پنبه‌ای یا سرنگ هوا انجام می‌شود. خشک کردن دقیق و کامل دهان ضروری نیست، چون وار نیش با وجود مقداری رطوبت نیز روی دندان می‌نشیند. با توجه به تعداد دندان‌هایی که باید وارنیش شود، تقریباً 0.5 تا 1 میلی‌لیتر وارمیش داخل بشقابی سرد یا روی شیشه یا کاغذ مخصوص مخلوط کردن ریخته می‌شود. این مقدار وار نیش برای کل دندان‌ها کافی است. سپس دندانپزشک لایه نازکی از وار نیش را با سواب پنبه‌ای یا برس یکبار مصرف روی سطح تمام دندان‌ها می‌زند، وارنیش به سرعت روی دندان‌ها می‌نشیند و ظرف چند ثانیه سفت می‌شود. اگر دندان‌ها به هم فشرده باشد، وارنیش با نخ دندان بین دندان‌ها وارد می‌شود.

پس از اعمال وارنیش نیازی به خشک کردن نیست. بیمار بلافاصله پس از وارنیش می‌تواند دهانش را ببندد، دهان را شستشو بدهد یا آب بنوشد. از بیماران خواسته می‌شود که تا چهار ساعت بعد از وارمیش فقط غذاهای نرم میل کنند و شب روزی که درمان وارنیش را انجام داده‌اند، مسواک نزنند تا وار نیش مدت زمان بیشتری با ساختار دندان‌ها تماس داشته باشد و فلوراید به آهستگی آزاد شود. وارنیش پس از خوردن غذای سفت یا مسواک زدن از روی دندان‌ها پاک می‌شود. (قیمت ارتودنسی دندان چقدر است)

عکس وارنیش دندان

وارنیش دندان

وارنیش سدیم فلوراید چیست؟

وارمیش در حقيقت همان فلورايد غليظ شده مي باشد،كه در صورت لزوم توسط دندانپزشك روی دندان ها زده ميشود. وارنیش‌فلوراید معمولاً برای کودکانی که بالای ۲ سال هستند انجام میشود و در صورتی که کودک تف کردن بلد نباشد و با توجه به احتمال بلع فلوراید استفاده از وارنیش توسط متخصص دندانپزشکی اطفال بر استفاده از سایر انواع فلوراید ارجح میباشد. همانند سایر روشهای فلوراید تراپی در مطب دندانپزشکی کودکان توصیه میشود که: ۱.در کودکان فاقد پوسیدگی یا دارای پوسیدگی خفیف هر ۶ ماه یک بار ۲.در کودکان با استعداد بالا برای پوسیدگی هر ۳ تا ۴ ماه یکبار فلوراید تراپی با وارنیش‌فلوراید انجام شود. (قیمت روکش استیل دندان شیری)

وارنیش دندان کودکان چیست؟

وارنیش‌دندان کودکان، به عنوان یک راه موثر برای رساندن فلوراید به دندان به شمار می رود. همان طور که احتمالا می دانید، فلوراید یک ماده موثر در تقویت دندان ها به شمار می رود. فلوراید با تقویت دندان ها از ایجاد پوسیدگی در آن ها جلوگیری می کند. امروزه تقریبا تمامی خمیر دندان ها، حاوی فلوراید هستند، بنابراین با مسواک زدن مداوم می توان از خطر پوسیدگی دندان ها تا حد زیادی جلوگیری کرد.

طی عملیات وارنیش‌دندان کودکان، ماده فلوراید به دندان های آن ها می رسد. در واقع وارنیش‌فلوراید، یک ژل حاوی فلوراید است که باعث تقویت دندان های کودکان این می شود. این ماده معمولا با عصاره های میوه ای و گیاهی ترکیب می شود تا طعم و بوی آن برای کودکان قابل تحمل باشد. این ماده به وسیله برس های مخصوص روی سطح دندان کودک قرار می گیرد. همان طور که می دانید، دندان های کودکان نسبت به بزرگسالان آسیب پذیری بیشتری دارند. بنابراین با وارنیش‌دندان کودکان، می توان سلامت دندان های آن ها را تا حد زیادی تضمین کرد.

مطالب برگزیده و جذاب
تجهیزات مطب دندانپزشکی

سن مناسب برای وارنیش‌دندان کودکان

حال شاید این سوال به ذهن شما خطور کند که وارنیش‌دندان کودکان بیشتر در چه سنی انجام می شود؟ در این مورد باید بگوییم که این عملیات از آغاز رویش دندان کودک قابل انجام است. معمولا رویش اولین دندان های شیری کودکان، در بازه سنی 5 تا 8 ماهگی صورت می گیرد. بنابراین از این سن می توان عملیات وارنیش‌دندان را برای کودکان انجام داد. در واقع شما پس از این سن، باید کودک خود را نزد یک دندان پزشک معتبر ببرید. دندان پزشک با معاینه و بررسی دندان های کودک، نیاز یا عدم نیاز او به وارنیش‌دندان را تشخیص می دهد. در صورتی که کودک دندان های خود را به صورت مرتب مسواک کند، معمولا نیاز به وارمیش در او حس نخواهد بود. (فضا نگهدارنده دندان کودکان)

وارنیش دندان کودکان چگونه استفاده می شود؟ 

اعمال وارنیش‌فلوراید روی دندان‌ها درمانی ایمن است که دندانپزشکان سراسر جهان آن را بری پیشگیری از پوسیدگی دندان‌های کودکان انجام می‌دهند. فقط مقدار کمی فلوراید در درمان وارنیش به کار برده می‌شود و تقریباً هیچ فلورایدی خورده نمی‌شود. وارنیش به سرعت روی دندان‌ها زده می‌شود و ظرف چند ثانیه سفت می‌شود.

وارنیش دندان کودکان

بعد از گذشت 4 تا 12 ساعت می‌توانید فلوراید باقیمانده روی دندان‌ها را با مسواک زدن پاک کنید. وارمیش تولید شده توسط بعضی پرندها باعث زرد یا کدر شدن دندان‌ها می‌شود. البته رنگ دندان‌های کودک پس از مسواک زدن و پاک شدن وارنیش به حالت طبیعی برمی‌گردد. اکثر کودکان طعم وارمیش را دوست دارند. (رنگ بلیچ دندان)

مقدار فلوراید لازم:

توصیه می‌شود که فلورایدتراپی را هر 3، 6 یا 12 ماه یکبار تکرار کنید، البته زمانبندی فلورایدتراپی به سلامت دهان و دندان بستگی دارد. برای مثال اگر خطر پوسیدگی دندان‌هایتان بالا باشد، دندانپزشک توصیه می‌کند که نوع خاصی از فلورایدتراپی را به طور منظم در خانه انجام بدهید. شرایط زیر خطر پوسیدگی دندان را افزایش می‌دهد:

  • ضعیف بودن مینای دندان‌ها
  • خشکی دهان یا کم بودن بزاق دهان
  • تغذیه نامناسب
  • مراجعه نکردن به دندانپزشک یا دسترسی نداشتن به خدمات درمانی
  • کوتاهی در رعایت بهداشت دهان و دندان‌
  • ابتلا به اختلال‌های تغذیه‌ای
  • زیاده‌روی در مصرف مشروبات الکلی یا مواد مخدر

معمولاً مقدار بهینه فلوراید را از طریق خمیردندان، آب آشامیدنی، غذا و مکمل‌ها دریافت می‌کنیم. دندانپزشکان مصرف روزانه مقادیر زیر را برای گروه‌های سنی مختلف توصیه می‌کنند:

  • 0 ـ 3 سال: 0.1 ـ 5 میلی‌گرم
  • 4ـ 6 سال: 1 ـ 2.5 میلی‌گرم
  • 7 ـ 10 سال: 1.5 ـ 2.5 میلی‌گرم
  • نوجوانان و بزرگسالان: 1.5 ـ 4 میلی‌گرم

مزایای فلوراید دندان چیست؟

فلوراید به بازیابی مواد معدنی مفید در سطح دندان‌ها کمک می‌کند و در نتیجه مینای دندان‌ها که در اثر عفونت باکتریایی آسیب دیده است، ترمیم می‌شود. به علاوه فلوراید از رشد و تکثیر باکتری‌های مضر جلوگیری می‌کند و مانع از پوسیدگی دندان‌ها می‌شود. فلوراید هم برای کودکان و هم برای بزرگسالان مفید است. چنانچه وار نیش دندان‌های کودکان در سن پایین‌تر انجام شود، خطر پوسیدگی دندان‌های کودکان کاهش می‌یابد. مطالعات نشان می‌دهد که کودکان و نوجوانانی که فلورایدتراپی را به مدت یک سال انجام داده‌اند، احتمال پوسیدگی و سوراخ شدن دندان‌هایشان کمتر است. (درمان سوراخ شدن دندان)

وارنیش دندان
نحوه انجام فلوراید دندان

وارنیش‌دندان‌ها نسبت به دیگر روش‌های فلورایدتراپی موضعی مزایای متعددی دارد. غلظت فلوراید در وارنیش‌فلوراید بالاتر از روش‌های دیگر ـ بالغ بر ppm 22600 سدیم فلوراید ـ است و چنانچه وارنیش برای فلورایدتراپی انتخاب شود، فلوراید کمتری در هر بار درمان به کار برده می‌شود. وار نیش فلوراید این قابلیت را دارد که مدتی طولانی روی مینای دندان‌ها باقی بماند و به این ترتیب فلوراید آهسته‌تر و ظرف مدت بیشتری آزاد می‌شود. چون خشک بودن دهان برای وارنیش دندان‌ها ضروری نیست، می‌توان وار نیش را بر روی دندان‌های بیمارانی که کنترل بزاق برایشان مشکل است، به راحتی انجام داد. به علاوه خطر بلع سریع فلوراید در صورت استفاده از فلوراید کاهش می‌یابد.

مطالب برگزیده و جذاب
اسپلینت دندان چیست؟

زمانی که فلوراید موجود در پلاسمای خون پس از فلوراید تراپی اندازه‌گیری شد، مشخص شد که میزان فلوراید بسیار پایین‌تر از میزانی است که باعث مسمومیت شود. استفاده از وارنیش‌فلوراید روشی کاملاً ایمن برای فلورایدتراپی است که عوارض جانبی بسیار ناچیزی را به دنبال دارد. شواهد نشان می‌دهد که وارنیش‌دندان‌ها روشی سریع‌تر و ارزان‌تر برای فلورایدتراپی است و کمتر باعث عق زدن بیماران می‌شود. نشانه‌های ناراحتی در صورت استفاده از وارنیش کمتر در بیماران مشاهده می‌شود و وارنیش نسبت به استفاده از فوم در تری دسترسی به فلوراید را افزایش می‌دهد. (انواع کامپوزیت های زیبایی)

معایب وارنیش دندان‌ها چیست؟

بعضی وارنیش‌ها باعث زرد رنگ شدن موقتی ساختار دندان‌ها می‌شوند. البته زرد شدن دندان‌ها نکته مثبتی برای دندانپزشک است، چون می‌تواند مطمئن شود که سطح تمام دندان‌ها وار نیش شده است، با این حال بیماران از زرد رنگ شدن دندان‌هایشان ناراحت می‌شوند. نقطه ضعف دیگر وارنیش فلوراید این است که اگر با بافت لثه تماس پیدا کند، باعث سوزش موقتی لثه‌ها می‌شود. به علاوه وارنیش دندان‌ها برای بیماران مبتلا به آسم، به دلیل احتمال بروز آلرژی توصیه نمی‌شود. همچنین بعضی وارنیش‌ها حاوی کلوفونی هستند ـ کلوفونی ترکیبی است که باعث بهتر چسبیدن وارنیش به ساختار دندان می‌شود. هرچند موارد زیادی گزارش نشده است، با این حال فلورایدتراپی با وار نیش برای بیمارانی که به کلوفونی حساسیت دارند، توصیه نمی‌شود. از این گذشته دندانپزشکان در درازمدت در معرض خطر ابتلا به آلرژی تماسی به کلوفونی موجود در وارنیش قرار می‌گیرند. محدودیت دیگر وارنیش دندان‌ها این است که اعمال وارنیش روی دندان‌ها نسبت به روش‌های دیگر، به چابک دستی و مهارت بیشتر دندانپزشک نیاز دارد.

مراقبت پس از فلورایدتراپی چگونه است؟

بعد از فلورایدتراپی باید چند توصیه ساده را رعایت کنید تا فلوراید کاملاً در مینای دندان نفوذ کند و بهترین نتیجه ممکن از درمان به دست بیاید. سی دقیقه تا یک ساعت بعد از فلورایدتراپی اجازه خوردن، نوشیدن یا سیگار کشیدن ندارید. اگر فلوراید را تصادفاً ببلعید، ممکن است دچار حالت تهوع بشوید. البته حالت تهوع موقتی است و ظرف 24 ساعت برطرف می‌شود.

وارنیش سدیم فلوراید

بلع مقادیر زیاد فلوراید خطرناک است و به همین دلیل دندانپزشکان باید دقت کنند که از دوز مناسبی از فلوراید استفاده کنند. مصرف مقادیر زیاد فلوراید عوارض زیر را به دنبال دارد:

  • استخوان‌های بسیار متراکمی که چندان قوی نیستند.
  • مشکلات مربوط به هومئوستاز استخوان
  • لک و سوراخ شدن دندان‌ها
  • ایجاد لکه‌های سفید روی دندان‌های دائمی
مطالب برگزیده و جذاب
چگونه ریتینر ارتودنسی را تمیز کنیم؟ + مدت زمان استفاده از ریتینر ثابت چقدر است؟

مسمومیت حاد با فلوراید باعث بروز عوارض می‌شود:

  • خستگی
  • حالت تهوع
  • اسهال
  • تعریق شدید
  • مرگ

بنابراین قرص‌های مکمل فلوراید را دور از دسترس کودکان نگه دارید. اگر برای فلورایدتراپی به دندانپزشک مراجعه کنید، دندانپزشک مقدار ایمنی از فلوراید را برای سفید کردن و تقویت دندان‌ها به کار خواهد برد. اگر فلورایدتراپی را با وارنیش انجام بدهید، وارنیش به مدت 4 ـ 6 ساعت روی دندان‌ها باقی خواهد ماند. توصیه‌های زیر را در این شرایط رعایت کنید:

  • دندان‌هایتان را مسواک نزنید یا نخ نکشید.
  • از فرآورده‌های بدون نسخه حاوی فلوراید مانند خمیردندان، دهانشویه یا محلول شستشو استفاده نکنید.
  • پس از وارنیش دندان‌ها از خوردن غذاهای سفت و ترد خودداری کنید.
  • نوشیدنی داغ ننوشید.

شش ساعت بعد از وار نیش دندان‌ها می‌توانید دندان‌هایتان را به طور کامل مسواک بزنید و نخ بکشید. به این ترتیب فلوراید باقیمانده از روی دندان‌ها پاک می‌شود. همچنین می‌توانید برنامه غذایی و سبک زندگی معمولتان را پس از 6 ساعت از سر بگیرید. البته تا سه روز بعد از وارنیش دندان‌ها نباید داروهای تجویزی حاوی فلوراید مصرف کنید. (سندبلاست داخل دهانی)

وارنیش چند دقیقه روی دندان بماند؟

ژل فلوراید تا حدود ۲۴ ساعت بعد از وارنیش از روی دندان­‌ها پاک می‌­شود ولی تأثیر آن تا حدود ۶ ماه روی دندان می‌ماند. معمولاً توصیه می­‌شود که وارنیش فلوراید ۲ تا ۴ بار در سال انجام شود که این تعداد بسته به نوع و میزان پوسیدگی دندان­‌ها متفاوت است و توسط متخصص تجویز می­‌شود.

هزینه فلورایدتراپی و وارنیش دندان‌ها چقدر است؟

هزینه فلورایدتراپی به عامل‌های مختلفی بستگی دارد، بنابراین بهتر است درباره هزینه درمان از دندانپزشک معالجتان سوال کنید.

سخن پایانی

شما در این مقاله با وارنیش‌دندان آشنا شدید. همچنین از مزایا و معایب وار نیش فلوراید دندان آگاه شدید. اگر سوال یا نظری دارید آن را در کامنت مطرح کنید تا در اسرع وقت توسط ما جواب داده شود. (هزینه لیفت لثه ۱۴۰۲)

سوالات متداول

آیا درمان با وارنیش فلوراید برای کودکان ایمن است؟

بله، وارنیش فلوراید اگر به مقدار صحیح روی دندان‌ها زده شود، کاملاً ایمن است. مقدار وارنیش مورد نیاز برای درمان کودک به طور متوسط نیم میلی‌لیتر است که 3 تا 11 میلی‌گرم یون فلوراید را به دست می‌دهد. این مقدار بسیار کمتر از مقدار سمی احتمالی (PTD) یعنی پنج میلی گرم برای هر کیلوگرم از وزن بدن است.

مضرات دریافت مقدار اضافه فلوراید چیست ؟

کودکانی که مقدار زیادی فلوراید می‌بلعند، لکه‌های سفیدی روی دندان‌هایشان ایجاد می‌شود که به فلوروسیسموسوم است. به همین دلیل است که نباید اجازه دهید کودک خمیردندان را قورت دهد.

دیدگاهتان را بنویسید

دکمه بازگشت به بالا